[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 0، شماره 7 و 7&8 - ( پاییز و زمستان 1388 ) ::
جلد 0 شماره 7 و 7&8 صفحات 224-239 برگشت به فهرست نسخه ها
سه جزء وجود آدمی: تن و جان و خرد
حسن فتحی
دانشيار دانشگاه تبريز
چکیده:   (404 مشاهده)
در تاریخ فلسفه، ترکیب انسان از تن و جان به روشنی در تعالیم فیثاغوریان آمده است. سپس در فلسفۀ افلاطون، علاوه بر این ترکیب ثُنایی، با مسئلۀ ترکیب ثلاثی نفس (از عقل و همت و شهوت) نیز مواجه می‌شویم. در کتاب نفس ارسطو، انسان را حقیقت واحدی می‌یابیم که از دو عنصر متحدِ بدن و نفس (به منزلۀ ماده و صورت) تشکیل یافته است، اما در فقره‌ای مختصر و معروف، عقل نیز به عنوان عنصری مجرد و الهی و جاودان بر این دو افزوده شده است. در قرون وسطای مسیحی این آموزۀ سه جزئی بودن آدمی، به دلیل تناظر آن با عقیدۀ تثلیث، گاهی با استقبال رو‌به‌رو شده و مورد استفاده قرار گرفته است. آنچه در متون مربوط به علم‌النفس به وفور می‌توان یافت، این است که آدمی از دو جوهر نفس و بدن (تن و جان) تشکیل یافته است و از میان این دو، چنان‌که در مصنّفات خود افضل‌الدین، فی‌المثل، صفحه462 تا 465 نیز می‌بینیم، نفس، امری مجرد، بسیط، زنده، تباهی‌ناپذیر و اندیشه‌گر و خردمنداست. از سوی دیگر در برخی از نوشته‌های افضل‌الدین محمد مرقی کاشانی آمده است که انسان از سه جزء تشکیل شده است: «تنی که از چند جسم مختلف طرازیده و نگاشته شده، چون استخوان و پی و رگ و گوشت و مانند آن؛ دو دیگر جانی که تنت بدان زنده بود و بی آن مرده؛ سه دیگر خردی که تن را و جان را هر دو می‌داند و هر یکی را جدا می‌شناسد... و تن نه جان است و جان نه خرد... و خرد نه تن است و نه جان.» (مصنّفات، ص604 تا 605) در اینمقاله، پس از سیری تاریخی درآرای مربوط به نفس و بدن، به گزارش و مقایسه و ارزیابی دیدگاه‌های افضل‌الدین محمد مرقی کاشانی در این خصوص می‌پردازیم.
واژه‌های کلیدی: افضل‌الدین کاشانی (بابا افضل)، انسان، علم‌النفس، خرد (عقل)، نفس (جان)، تن (بدن).
متن کامل [PDF 3105 kb]   (103 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: عمومى
دریافت: ۱۳۹۳/۹/۵ | پذیرش: ۱۳۹۳/۹/۵ | انتشار: ۱۳۹۳/۹/۵
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

کد امنیتی را در کادر بنویسید >



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Fathi H. The Three Parts of the Human Being: Body, Soul and Reason. studies on kashsn. 2009; 0 (7 and 7&8) :224-239
URL: http://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article-1-40-fa.html
فتحی حسن. سه جزء وجود آدمی: تن و جان و خرد. پژوهشنامه کاشان. 1388; 0 (7 و 7&8) :224-239

URL: http://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article-1-40-fa.html

دوره 0، شماره 7 و 7&8 - ( پاییز و زمستان 1388 ) برگشت به فهرست نسخه ها
نشریه کاشان شناخت Kashan Shenakht A Journal University of Kashan
Persian site map - English site map - Created in 0.053 seconds with 785 queries by yektaweb 3461