[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 0، شماره 4 - ( پاییز و زمستان 1387 ) ::
جلد 0 شماره 4 صفحات 110-133 برگشت به فهرست نسخه ها
اتحاد عقل و نقل و شهود در اندیشۀ فیض کاشانی
سعید شفیعی
کارشناس ارشد علوم قرآن و حديث
چکیده:   (439 مشاهده)
فیض کاشانی از دانشمندان بزرگ شیعۀ امامی است که آثار بسیاری در زمینههای گوناگون اسلامی از خود به یادگار گذارده است. وی به هر دو گرایش عرفان و اخباری‌گری تمایل داشته است. در دوران میان‌سالی از عرفا دفاع میکند و به مخالفان جواب میدهد. در عین حال، گرایش‌های اخباری را به کلی کنار نمیگذارد. در واقع، این دوران را در جدالی نهانی میان این دو گرایش طی میکند. سرانجام این جدال تا حدی به سوی گرایش اخباری جهت مییابد. وی در دوران پختگی عمر خود به جمع روایات روی میآورد، لیکن میل باطنی وی به عرفان، تا آخر عمر نیز باقی میماند تا جایی که در کهن‌سالی نیز در جدال میان عرفان و اخبار بوده و سعی در جمع میان آن‌ها داشته است. وی به سه شاهپر عقل و نقل و شهود عرفانی، در رسیدن به حقیقت و کشف آن توجه داشته و در آثار حدیثی و تفسیری مهم خود از آن‌ها یاد کرده است. فیض گرچه در کتاب‌های روایی و تفسیر خود به سبک اهل حدیث عمل کرده و به اخباریان نزدیک شده است، هیچگاه از اصول متعارف عقلایی بیرون نرفته و همواره در صدد برهانی کردن مبانی روایی خویش است و در مواردی که مباحث اخباریان را متعارض با عقل و عرف میبیند، به نقد آن‌ها میپردازد. فیض در عصر اخباریان میزیست و به تفسیر روایی گرایش داشت، با این حال، مبانی تفسیری خاصی دارد که تفسیر او را تفسیری متمایز و جاودانه ساخته است، از جمله اهتمام به تفسیر بر اساس محکمات قرآن، اختصاص نداشتن تفسیر قرآن به معصومین(ع) و اعتنا به عموم لفظ نه خصوص مورد این باور که هر لفظی دو وجه دارد: ظاهر لفظ که پوستۀ آن است، و روح و حقیقت لفظ که درک آن مخصوص اولوالالباب و راسخان در علم است و مردم بر حسب حظ و ذوق و درجات خود به آن دست مییابند. فیض به اصول متعارف حدیثی اهتمام دارد. روش قدما را در تشخیص حدیث صحیح ترجیح میدهد؛ اعتبار صحت و ضعف را تنها در روایات فقهی میپذیرد؛ روایات کتب اربعه را قطعی الصدور نمیداند؛ و بر این باور است که صدور برخی روایات با توجه به مقتضیات زمان بوده و چه بسا امروزه تفاوت‌هایی داشته باشد.
واژه‌های کلیدی: فیض کاشانی، عقل، نقل، شهود.
متن کامل [PDF 2671 kb]   (97 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: عمومى
دریافت: ۱۳۹۳/۹/۱۰ | پذیرش: ۱۳۹۳/۹/۱۰ | انتشار: ۱۳۹۳/۹/۱۰
ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

کد امنیتی را در کادر بنویسید >



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Shafiei S. The unity of wisdom, intuition, and The unity of wisdom, intuition, and. studies on kashsn. 2008; 0 (4) :110-133
URL: http://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article-1-66-fa.html
شفیعی سعید. اتحاد عقل و نقل و شهود در اندیشۀ فیض کاشانی. پژوهشنامه کاشان. 1387; 0 (4) :110-133

URL: http://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article-1-66-fa.html

دوره 0، شماره 4 - ( پاییز و زمستان 1387 ) برگشت به فهرست نسخه ها
نشریه کاشان شناخت Kashan Shenakht A Journal University of Kashan
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 789 queries by yektaweb 3503