[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: درباره نشريه :: صفحه اصلي :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 17، شماره 1 - ( 6-1396 ) ::
جلد 17 شماره 1 صفحات 68-87 برگشت به فهرست نسخه ها
مطالعات باستان‌سنجی محراب ضلع غربی شبستان شمالی جامع کاشان
محسن یونسی*، وحید عسگرپور، فرانک بحرالعلومی
چکیده:   (1143 مشاهده)
مسجدجامع کاشان از قدیمی‌ترین بناهای ثبت‌شدۀ دورۀ اسلامی در کاشان است. این مسجد دارای سه محراب گچ‌بری است که یکی در گنبدخانه و دو محراب در شبستان شمالی مسجد قرار دارد. برای تعیین قدمت محراب گچ‌بری اصلی، از آجر به‌دست‌آمده برای سال‌یابی ترمولومینسانس نمونه‌برداری شد و نیز برای شناسایی رنگدانه‌های به‌کاررفته در تزیینات مسجد در دوره‌های مختلف، از همۀ بقایای رنگ در دو محراب شبستان شمالی و گچِ گچ‌بری‌ها نمونه‌برداری شد. برای شناسایی ترکیبات به‌کاررفته در رنگ‌ها، بررسی نوع ملات و اجزای گچ‌بری از میکروسکوپ نوری پلاریزان (PLM) وپراش پرتو ایکس (XRD) و برای شناسایی عنصری نمونه‌ها از میکروسکوپ الکترونی مجهز به پاشندگی پرتو ایکس (SEM-EDX) استفاده شد. همچنین برای بررسی نوع ملات و اجزای گچ‌بری و بررسی مواد آلی احتمالی به‌کاررفته در گچ و رنگدانه، از روش طیف‌سنجی زیر قرمز (FTIR) استفاده شد. نتایج سال‌یابی آجر از محراب قدیمی رویی نشان داد که این بخش مربوط به 20 ± 550 سال پیش از این است. نتایج نشان داد که در دوره‌های مختلف از مواد متفاوتی استفاده شده است؛ برای مثال برای رنگ آبی از لاجورد در تزیینات محراب قدیمی، از مالاکیت برای رنگ سبز، از سرنج برای رنگ قرمز و از سفید سرب برای تهیۀ رنگ خاکستری استفاده شده است. در این بررسی، نوع گچ به‌کاررفته، ترکیبات افزوده و چگونگی عمل‌آوری آن نیز بررسی شد.
واژه‌های کلیدی: مسجدجامع کاشان، رنگدانه، سال‌یابی ترمولومینسانس، FTIR، SEM-EDX، XRD، PLM.
متن کامل [PDF 1606 kb]   (620 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1396/9/5 | پذیرش: 1396/9/5 | انتشار: 1396/9/5
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Younesi M, Askarpour V, Askarpour V. Archaeometry of western side Mihrab of northern Shabistan of Kashan’s Jami’ mosque. studies on kashsn. 2017; 17 (1) :68-87
URL: http://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article-1-186-fa.html

یونسی محسن، عسگرپور وحید، بحرالعلومی فرانک. مطالعات باستان‌سنجی محراب ضلع غربی شبستان شمالی جامع کاشان. کاشان شناسی. 1396; 17 (1) :68-87

URL: http://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article-1-186-fa.html



دوره 17، شماره 1 - ( 6-1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها
نشریه کاشان شناسی Kashan Shenasi A Journal University of Kashan
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4227