دانشگاه کاشان کاشان شناسی 2676-7686 18 2 2026 08 28 The Reflection of Kashan and Vernacular Lore in the Poetry of Muhammad Bāqir Khurda-yi Kāshānī بازتاب کاشان و امثال و اصطلاحات عامیانه در سروده‌های محمدباقر خردۀ کاشانی 121 154 115412 10.22052/kashan.2026.256932.1143 FA سید محمدفرید راستگوفر استادیار زبان و ادبیات فارسی، گروه زبان و ادبیات فارسی دانشکدۀ ادبیات و زبان‌های خارجی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران. (نویسندۀ مسئول) 0009-0006-4522-3752 سید محمد راستگو دانشیار بازنشستۀ گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ ادبیات و زبان‌های خارجی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران 0000-0001-8338-2152 Journal Article <span>Muhammad-Baqir Khordeh Kashani was a talented poet and accomplished calligrapher from Kashan who lived in the tenth and eleventh centuries AH. Like several other Kashani poets, he migrated to India in his youth, where he gained a position at the court of Ibrahim Adil Shah. He never returned to Kashan and eventually passed away in India. Nevertheless, memories of his beloved and homeland always remained with him and occasionally found their way into his poetry. Examining these reflections is the subject of the present study. By using a descriptive and analytical approach, this study seeks to answer this question: how are Kashan and Baqir’s identity, as a Kashani, reflected in his poetry? The study concludes that, although these reflections are not numerous, they appear in two areas: first, references to Kashan and some places within or around it; and second, the manifestation of proverbs, vocabulary, expressions, and popular/Kashani idioms. These references and usages can be utilized in historical and cultural studies of Kashan<span dir="RTL" lang="FA">.</span></span> <strong><span lang="FA">محمدباقر خردۀ کاشانی از شاعران توانا و خوش‌نویسان زبردست کاشان در سده‌های دهم و یازدهم است که در جوانی مانند چندین شاعر کاشانی دیگر به هند می‌کوچد و در دربار ابراهیم عادل‌شاه پایگاهی می‌یابد و دیگر به کاشان باز نمی‌گردد و در همان هند از جهان می‌رود. با این همه یادِ یار و دیار همواره با او می‌ماند و گاه‌گاه در سروده‌های او باز می‌تابد. گزارش این بازتاب‌ها موضوعی است که این پژوهش بدان پرداخته و به شیوۀ توصیفی و تحلیلی کوشیده بدین پرسش پاسخ دهد که کاشان، نیز کاشانی بودن باقر چه بازتاب‌هایی در سروده‌های او داشته‌اند، و بدین نتیجه رسیده که این بازتاب‌ها هرچند بسیار نیستند، در دو زمینه نمود یافته‌اند: یکی یادکرد کاشان و برخی مکان‌های درون یا دور و برِ آن؛ و دیگر نمود امثال و واژگان و اصطلاحات و امثال عامیانه/کاشانی. یادکردها و کارکردهایی که می‌توان در پژوهش‌های تاریخی و فرهنگی کاشان از آن‌ها بهره برد.</span></strong> https://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article_115412_335259eafe11c58ec43bcec8827cf54c.pdf